True
Nederland.TV - TV kijken via internet, de beste tv-programma's bij elkaar! Nederland.FM   Nederland.TV   Contact   Privacy & Cookies  

Nederland van boven - Alle afleveringen
Nederland van boven
Nederland van boven: Nog 1 keer de lucht in

Het is een eeuwenoud verlangen: om te kunnen opstijgen als een vogel, en te vliegen boven het land dat je zo goed vanaf de grond kent. Honderd jaar geleden, in 1911, zette Anthony Fokker de Haarlemse binnenstad op z'n kop door een paar rondjes boven de st. Bavokerk te vliegen met zijn primitieve Spin-toestel. Fokker was de eerste die zag wat wij in het Easyjet-tijdperk al bijna gewend zijn meermaals per jaar te zien: Nederland van boven, met z'n slootjes, weilanden, historische stadjes en grote rivieren. Maar waar Fokker nog een eenling in het luchtruim was, zo druk is het er nu: duizenden vliegbewegingen per dag vinden er boven ons hoofd plaats. Hoe is het mogelijk dat het bijna nooit misgaat? Hoe ziet het er daarboven eigenlijk uit, die snelweg met voorsorterende vliegtuigen, vogels, luchtballons, helikopters en straaljagers?



Nederland van boven
Nederland van boven: Bodemschat of afvoerput

Nederland is het afvoerputje van Europa. Al miljoenen jaren stromen rivieren naar ons land en voeren zand, grind en klei met zich mee dat hier wordt afgezet. Het heeft ons vruchtbare bodems opgeleverd, maar ook talloze bodemschatten, die diep verborgen onder de grond liggen. Aardgas, olie, steenkool en zout natuurlijk, maar ook vele fossielen die duidelijk maken dat ons koude kikkerland ooit een tropisch moerasbos was, vol met exotische planten en dieren. De soms drassige en soms zanderige ondergrond was ook reuze handig. We konden er namelijk alles kwijt wat we liever niet wilden zien. Van rioolbuizen tot afval. Van elektriciteitskabel tot glasvezel. Maar kunnen we nog wel zomaar een schop in de grond steken zonder te stuiten op een wirwar aan buizen en leidingen? Ontdek online op welke plaatsen je zomaar een haaientand of een kies van een mammoet kunt vinden, waar de bodem schoon is en op welke plekken je maar beter geen groente kunt verbouwen, en waar je veilig een kuil kunt graven.



Nederland van boven
Nederland van boven: Waar is het gevaar?

Dagelijks komen er honderden gevaren op ons af. Ziektes en ongelukken, maar ook cyberaanvallen die al onze computers platleggen of Russische Toepoelevs die ons luchtruim binnenkomen. In het verleden bouwden we forten of een waterlinie om de vijand af te schrikken. Nu brengen we met risicokaarten ons land in beeld; bouwen we ons land vol met drempels en rotondes en leggen we al onze handelingen vast met camera's. Maar zoals de stroper slimmer is dan de boswachter, weten we nu ook nooit waar het echte gevaar schuilt in ons land. In Nederland van Boven kijken we vanuit de lucht naar de gevaren voor ons land en zien hoe mensen voortdurend bezig zijn onze veiligheid te garanderen. Van de F-16-piloot tot de brandweer. En van de dijkbewaker tot de rampenspecialist.



Nederland van boven
Nederland van boven: Waarom wonen we waar we wonen?

In de afgelopen honderd jaar kwamen er zo'n 10 miljoen Nederlanders bij. Om die geexplodeerde bevolking te kunnen huisvesten hebben we miljoenen en miljoenen huizen gebouwd. We wonen in eeuwenoude grachtenpandjes, in gloednieuwe Vinexhuizen, meters onder de zeespiegel of dobberend op het water in een woonboot. Maar waarom wonen we precies waar we wonen? Wat maakt dat de een voor geen goud buiten de stad zou wonen, en de ander nooit van het platteland weg wil? En waarom betalen sommige mensen grof geld voor een huisje op zandgrond, en zijn anderen gebonden aan de vette Hollandse klei? De geheimen van onze woonvoorkeuren ontrafeld in Nederland van Boven.



Nederland van boven
Nederland van boven: Water: vriend of vijand?

Als iets de Nederlander heeft gevormd, dan is het wel de strijd tegen het water. Met veel doorzettingsvermogen en inventiviteit veroverden we ons land op de zee en maakten een onbewoonbare delta tot een van de welvarendste plekken op aarde. Met de voltooiing van de Deltawerken hadden we de strijd tegen het water definitief gewonnen. Dachten we. Maar toen ging de zeespiegel stijgen, traden de rivieren vaker buiten hun oevers en werd het klimaat wispelturiger. Hoe veilig zijn we eigenlijk achter onze stoere dijken? Wat doen we eraan om ze goed te houden en wat kan er gebeuren als een zeedijk onverhoopt tóch doorbreekt?



Nederland van boven
Nederland van boven: Wilde natuur in Nederland

We zijn allemaal dol op de natuur, maar wat is natuur eigenlijk in een land dat voor een groot deel is veroverd op de zee, en dus door mensenhanden is aangelegd? Hebben we eigenlijk nog wel wilde, woeste natuur, of is Nederland één groot park geworden dat zorgvuldig moet worden geschoffeld en gemaaid? Iedere vierkante meter grond is door ons aangeraakt, en toch hebben we op een klein oppervlak een ongelooflijke hoeveelheid verschillende landschappen en natuurgebieden. Bossen, duinen, moerassen, zandverstuivingen, heidegebieden, uiterwaarden: we hebben het allemaal en het is allemaal even mooi. En vanuit de lucht bekeken is onze natuur misschien nog wel spectaculairder dan vanaf de grond.



Nederland van boven
Nederland van boven: Nederland in vrije tijd

Ruim 16 miljoen mensen die op zo'n klein oppervlak wonen, werken en plezier maken. Dat kan nooit goed gaan, want Nederland is vol. Toch? Op de grond voelt dat zeker zo. In de grote steden. Maar ook als je naar het strand wil, naar een pretpark of naar het bos. Overal kom je hordes medelanders tegen, die soms gezellig soms wat minder gezellig allemaal hetzelfde willen: een gevoel van vrijheid, ruimte en plezier. Dat voelt als vol. Kijk je vanuit de lucht, dan ervaar je ook ons overvolle land als een land vol ruimte met nog altijd die eenzame fietser op de dijk. Behalve op die ene dag in april als we met z'n allen een oranje feestje vieren. Hoe wordt dat in goede banen geleid?



Nederland van boven
Nederland van boven: Nederland knutselland

De wereld is geschapen door God en wij schiepen Nederland. Eindeloos inpolderen, dijken aanleggen, slootjes recht maken, vervolgens weer laten meanderen. Nederland komt nooit af, zo lijkt het. Boeren hebben eindeloos aan ons land geknutseld. En zelf zetten we dat knutselen voort in onze achtertuinen. Hoe ziet al dat knutselwerk er uit vanuit de lucht? In deze aflevering van Nederland van Boven kijken we hoe boeren bezig zijn hun land steeds verder te optimaliseren en hoe iedere bijzondere oplossing in het landschap weer een nieuwe vraag of probleem creeert. Is ons land ooit af? En wat zegt dat over ons?



Nederland van boven
Nederland van boven: De hongerige muil van Europa

We zoomen in op Nederlandse delta. Ooit een moerassig gebied, waar het water vrij spel had. Nu een plek waar dagelijks honderden schepen binnen komen vol olie, auto's en containers. Hoe we onze honger naar spullen met een enorme efficiëntie naar binnenslokken en weer uitspuwen over de rest van Europa, is vanuit de lucht spectaculair in beeld gebracht. In de Rotterdamse haven, waar het 'tijd is geld' principe is uitgevonden, is het een wonder dat er geen noemenswaardige ongelukken ontstaan. Bijzondere beelden en een spectaculaire datavisualisatie van alles dat rijdt en vaart om ons achterland draaiende te houden. Want ook de winkels in de rest van Europa moeten wel op tijd bevoorraad kunnen worden met koffie, ijzererts en speelgoed. Ontdek online jouw ideale winkelgebied in Nederland als het gaat om openingstijden, hoeveelheid winkels en varieteit aan winkels.



Nederland van boven
Nederland van boven: 24 uur Nederland

Vanuit de lucht is te zien dat de ogenschijnlijk chaotische mierenhoop waarin we ons met ruim zestien miljoen mensen bewegen, volgens voorspelbare patronen strak geordend is georganiseerd. Hoe en door wie wordt ons land draaiende gehouden? Water uit de kraan, de dagelijkse gang naar het werk, het mobiele telefoonverkeer; als het stilvalt zijn we ten einde raad. Wie zit er aan de knoppen om alles in goede banen te leiden?



Nederland van boven
Nederland van Boven: Keerpunt

Hoe gaan we om met de naderende bevolkingskrimp? Nederland staat op een keerpunt. Na een lange periode van groei stevenen we voor het eerst in eeuwen af op een periode van krimp. In Drenthe moet alweer een basisschool de deuren sluiten omdat er onvoldoende kinderen zijn, terwijl in het westen veel jonge gezinnen de oude binnensteden weer opzoeken. De daling van de bevolking en de trek uit de krimpgebieden stelt ons voor nieuwe vragen. Anders dan vroeger laten we ons niet meer sturen door de kerk en de overheid als het gaat om de richting en inrichting van ons land. Maar de geschiedenis leert dat we altijd manieren vinden om vraagstukken op te lossen. Na een geschiedenis als beruchte probleemwijk krijgt Amsterdam Zuidoost vandaag de dag eindelijk de bewoners waarvoor de wijk eens werd gebouwd. We nemen afscheid van vertrouwde bakens, maar zien in het keerpunt ook weer nieuwe kansen.



Nederland van boven
Nederland van Boven: Oogst

Hoe ver staan we af van het boerenleven en wat weten we echt van onze voedselproductie? Nog steeds is Nederland voor een belangrijk deel een agrarisch land. We exporteren heel veel, maar we voeren ook veel eten in. De megastallen en industriële voedselproductie staan haaks op het idyllische plaatje dat we koesteren van het platteland: een kleine keuterboer, met een paar koeien en een gelukzalige glimlach om z'n mond. We weten dat de tijd van die boerenromantiek voorbij is, maar willen er niet aan. Verscholen tussen de bomen bewaart hobbyboer Harm Joling een ongeschonden stuk veen. We koesteren de illusie, die weidemelk boven melk van koeien op stal aanbeveelt, en die ons het gevoel geeft dat we zelfvoorzienend zijn. Massaal storten we ons weer op het zoveel mogelijk zelf bereiden van ons voedsel. Braakliggende terreinen in grote steden worden tot moestuin omgetoverd. Zo houden we, als is het op kleine schaal, de illusie in stand.



Nederland van boven
Nederland van Boven: Climax

Waar komt de zucht naar kicks vandaan, en hoe beteugelen we die als het nodig is? Met stortregens, onweersbuien of extreme droogte ontlaadt de natuur zich. Ontlading in de mens vertaalt zich bij sommigen in de ultieme kicks van parachutespringen, skydiven of kitesurfen. Anderen zoeken het in extravagantie. Voor mensen die zich graag excentriek uitdossen is de Fantasy Fair iets om een heel jaar naar uit te zien en voorbereidingen voor te treffen. De gepensioneerde bioloog hoopt aan het eind van zijn carrière nog op een hoogtepunt, met een proefschrift over het onderwerp dat hem al z'n leven lang fascineerde. We hebben allemaal andere manieren om onze verlangens te vervullen. Een enkeling weet het zonder kicks te stellen. De zucht naar kicks heeft soms ook een keerzijde. In klinieken worden steeds vaker jongeren behandeld vanwege gameverslaving.



Nederland van boven
Nederland van Boven: Strijd

Hoe bakenen we onze grenzen af - van de landsgrenzen tot de schutting in de achtertuin? Grenzen afbakenen hebben we altijd gedaan. Achter de landsgrenzen legden we een ingenieus systeem aan van verdedigingswerken die tezamen een waterlinie vormden. Nu oorlogsdreiging ver weg lijkt, traint Defensie mariniers en marechaussees in een Gronings oefendorp voor missies in oorlogsgebieden. Maar binnen de landsgrenzen gaat het afbakenen door. We scheiden zoet water van zout water, en ondervangen de gevolgen door duizenden minuscule visjes te importeren en uit te zetten in onze binnenwateren. Op de markt houdt de marktmeester streng en onverbiddelijk in de gaten of de kraamhouder zich wel tot z'n toegewezen plek beperkt. En als buren strijden over de plek van de nieuwe schutting, wordt de landmeter ingeschakeld om het geschil te beslechten. Op het strand zetten we ons plekje af met een handdoek. Afbakenen zit ons in de genen.



Nederland van boven
Nederland van Boven: Bloei

Welke mogelijkheden biedt onze welvaart, zelfs waar die overgaat in overdaad? Nederland kent de hoogste dichtheid aan vakantieparken ter wereld. Het is een toonbeeld van onze in overdaad uitmondende welvaart en eindeloos doorbouwen met leegstand tot gevolg. Maar kunnen we ook groei realiseren door beter na te denken over producten? In de afvalverwerking lijkt dit te lukken. Afvalstromen en zelfs onze ontlasting worden steeds vaker omgezet in energie. Eigenlijk grijpen we hiermee terug op een oud fenomeen. De jaarlijkse strontrace van Workum naar de Bollenstreek herbeleeft het vroegere scheepstransport van mest uit Friesland, dat eeuwenlang werd gebruikt om bollen te laten groeien op de arme grond in de Bollenstreek. Om de bollen in perfecte staat te brengen is ook het juiste grondwaterpeil van belang. Één man, de kraantjesman, is hier dagelijks mee bezig. Hij zorgt voor het evenwicht tussen te veel en te weinig.



Nederland van boven
Nederland van Boven: Nest

We zijn niet meer zo honkvast als vroeger, maar waar vinden we ons veilige nest? Vroeger was het duidelijk: waar je geboren werd, daar lag je toekomst. Die honkvastheid viert in sommige regio's en dorpen nog altijd hoogtij, maar steeds vaker slaan we tijdens ons leven de vleugels uit. Lieten we ons vroeger vooral leiden door de geboorteplaats, vandaag de dag zoeken we liefst gelijkgestemden op. In golfresorts slaan de bewoners met andere liefhebbers een balletje in de achtertuin. Maar het bloed kruipt waar het niet gaan kan, de roots blijven trekken. Het huis waar zich een grote tragedie heeft afgespeeld, blijft tot op de dag van vandaag het decor van dromen voor een oud-bewoonster die terugkeert om haar meisjeskamer te zien. Ook in de verregaande liefde voor de regionale voetbalclub zit het verlangen naar het eigen nest. 'Wij tegen de rest van de wereld', het blijkt een basale behoefte die steeds weer nieuwe gedaanten aanneemt.



Nederland van boven
Nederland van Boven: Licht

Hoe bereid zijn we om met iets nieuws onze nek uit te steken en echte risico's te nemen? Na donkere dagen, sneeuw en vorst kondigt zich een nieuwe lente aan. Traditioneel zijn het de jonge lammetjes die het jaargetijde inluiden, maar de schaapherder heeft ervoor gezorgd dat ze al in de winter worden geboren, zodat ze op tijd klaar zijn voor het grazen als het gras gaat groeien. De schaapskudde is effectiever dan de grasmaaier. Innovatie ligt soms in de traditie besloten. Een pril idee is nog kwetsbaar, net als de bloesem die met vuurpotten beschermd wordt tegen de laatste nachtvorst van het jaar. Een idee kan tot grote successen leiden, maar ook tot faliekante mislukkingen. We hebben de geschiedenis van Phillips en Fokker, maar we kennen ook de recente geschiedenis met de Fyra. 'Van proberen kun je leren', zeggen we tegen kinderen. De ondernemer die een bedrijf start in het grootste leegloopgebied van Nederland waagt een gok. Maar met vallen en opstaan komen we uiteindelijk vaak tot iets moois.



Nederland van boven
Nederland van Boven: Dood

Hoe ziet onze zoektocht naar nalatenschap en zingeving eruit nu we steeds verder ontkerkelijken? In calvinistisch Nederland was de dood lang een taboeonderwerp. Op de begraafplaats die al generaties lang door een familie wordt gerund is de dood echter zo alledaags als het broodje kaas bij de lunch. De secularisatie in Nederland zet door, maar dat betekent niet dat onze zoektocht naar zingeving en spiritualiteit eindigt. Met de as van gestorvenen kunnen nabestaanden vandaag de dag een tatoeage laten zetten. We zijn massaal op zoek naar 'iets' wat betekenis geeft aan ons leven en onze nalatenschap veilig stelt. Dat kan een groots project zijn, een pompeus gebouw in het landschap, maar ook een jong boompje dat geplant wordt in een nieuw aangelegd bos, ter nagedachtenis van een geliefde. En hebben we het niet zo op ietsisme en spiritualiteit, dan kunnen we ons altijd nog massaal overgeven aan de schaatsgekte die heel Nederland in de winter in z'n greep houdt.



Nederland van boven
Nederland van Boven: Verval

We houden niet van verval, maar hoe gaan we ermee om als het toch toeslaat? In Nederland houden we niet van verval. Krijgt een oud gebouw geen monumentenstatus, dan is het rijp voor de sloophamer. Maar omdat een geheel aangeharkt en opgeschoond land ons ook de rillingen bezorgt, maken we ruimte voor uitzonderingen. Het eiland Tiengemeten wordt teruggegeven aan de natuur. Toeristen worden er rondgeleid om natuurlijk verval te aanschouwen. Er moeten plekken zijn die authentiek zijn, even authentiek als die jarendertigwoning met die glas-in-loodramen waarin velen zo graag wonen. Een voormalig fabrieksdirecteur koestert de herinneringen aan zijn fabriek, die er verlaten en vervallen bij staat. En dan is er ook nog onze strijd tegen het lichamelijke verval, die steeds grotere vormen aanneemt. Massaal slaan we aan het hardlopen, alsof de tijd ons op de hielen zit. Verval mag er wel zijn, maar het moet niet te dichtbij komen.



Nederland van boven
Nederland van Boven: Trek

We zijn altijd onderweg, maar hoe kwetsbaar zijn we? Nederland heeft een goede reputatie als het gaat om logistiek en vervoer. Alles gestroomlijnd, alles keurig aangelegd om de trek van A naar B zo soepel mogelijk te laten verlopen. Zelfs de trek van dieren in het wild faciliteren we met behulp van ecoducten. Meestal gaat het goed, een enkele keer hapert het systeem. Onderweg wanen we ons onkwetsbaar, maar zijn dat natuurlijk niet. Net zo min als de vogels tijdens de grote vogeltrek. De valkenier op het vliegveld stelt alles in het werk om gevaarlijke aanvaringen met vogels te voorkomen. Verkeersongevallen leiden in sommige gevallen tot organentransport voor transplantatie. Voor dat transport hebben we dan vervolgens weer duizelingwekkende logistiek bedacht.